SpeedHuntersOnline

ออกเทนน้ำมันกับรถที่จูนกล่องแล้ว เติมแบบไหนและทำไมต้องคงที่

ออกเทนน้ำมันกับรถที่จูนกล่องแล้ว เติมแบบไหนและทำไมต้องคงที่
ที่มา: Wikimedia Commons

“จูนเสร็จแล้ว ต่อไปต้องเติมน้ำมันอะไรครับ” เป็นคำถามที่ร้านจูนได้ยินแทบทุกครั้งตอนส่งมอบรถ และเป็นคำถามที่ควรถามจริงๆ เพราะคำตอบของรถแต่ละคันไม่เหมือนกัน ขึ้นกับว่าร้านตั้งค่ากล่องไว้กับน้ำมันชนิดไหน และเครื่องยนต์มีระยะปลอดภัยเหลืออยู่มากน้อยแค่ไหน

เพื่อให้เข้าใจว่าทำไมเรื่องนี้สำคัญ ต้องเริ่มจากความหมายของตัวเลขบนหัวจ่ายก่อน แล้วค่อยดูว่ามันไปเกี่ยวกับรถที่ผ่านการจูนได้อย่างไร

ค่าออกเทนบอกอะไรเรา

ค่าออกเทนไม่ได้บอกว่าน้ำมันมีพลังงานมากหรือน้อย และไม่ได้แปลว่าเติมตัวเลขสูงแล้วรถจะแรงขึ้นเองเสมอไป สิ่งที่มันบอกคือความทนของน้ำมันต่อการจุดระเบิดก่อนเวลาเมื่อถูกอัดและโดนความร้อน

ในห้องเผาไหม้ เครื่องยนต์ต้องการให้ไอดีเริ่มเผาไหม้ตามจังหวะหัวเทียนอย่างเป็นระเบียบ ถ้าน้ำมันทนแรงอัดไม่พอ ไอดีบางส่วนจะลุกขึ้นเองก่อนจังหวะ เกิดคลื่นแรงดันกระแทกกันในกระบอกสูบ ที่ช่างเรียกว่า “น็อก” ถ้าเกิดเบาๆ นานๆ ครั้ง ระบบจะดึงไฟจุดระเบิดถอยกลับเพื่อป้องกันตัวเอง แต่ถ้าเกิดบ่อยหรือรุนแรง ชิ้นส่วนภายในอย่างลูกสูบและแหวนก็มีโอกาสเสียหายได้

น้ำมันที่มีค่าออกเทนสูงกว่าจึงเหมือนให้ “พื้นที่ปลอดภัย” กับเครื่องยนต์มากขึ้น ในเครื่องที่ไม่ได้ต้องการพื้นที่ตรงนั้น การเติมตัวเลขสูงก็ไม่ได้ช่วยอะไรเป็นพิเศษ

ทำไมรถที่จูนแล้วไวต่อน้ำมันกว่ารถเดิม

กล่องจากโรงงานถูกตั้งค่าให้เผื่อสำหรับน้ำมันหลายคุณภาพ อากาศหลายแบบ และผู้ขับหลายสไตล์ จึงมีระยะเผื่อค่อนข้างกว้าง พอร้านจูนเข้าไปปรับค่าในกล่องควบคุม สิ่งที่มักเปลี่ยนคือจังหวะจุดระเบิดที่เร็วขึ้น และในรถที่มีระบบอัดอากาศ แรงดันบูสต์ก็มักสูงขึ้นด้วย ทั้งสองอย่างทำให้ห้องเผาไหม้ร้อนและแรงอัดมากขึ้น ระยะเผื่อที่เคยมีจึงแคบลง

ร้านจูนที่ดีจะตั้งค่าโดยอิงกับน้ำมันชนิดใดชนิดหนึ่งเป็นหลัก แล้วทดสอบดูว่าเครื่องทำงานได้เรียบร้อยภายใต้น้ำมันชนิดนั้น ถ้าเจ้าของรถเติมน้ำมันที่ทนแรงอัดน้อยกว่าที่ร้านคาดไว้ เครื่องจะเริ่มน็อกเร็วขึ้น ระบบป้องกันจะทำงานบ่อยขึ้น และสิ่งที่จ่ายเงินจูนมาก็จะหายไปบางส่วน

อุณหภูมิไอดีก็มีผลเช่นกัน วันที่อากาศร้อนจัดหรือรถติดนานๆ ไอดีที่ร้อนขึ้นทำให้เกิดน็อกง่ายขึ้น ซึ่งเป็นเหตุผลหนึ่งที่รถจูนบางคันต้องพึ่งชุดระบายความร้อนของอากาศที่ถูกอัดให้ทำงานได้ดี การเติมน้ำมันให้ตรงกับค่าที่จูนจึงไม่ใช่เรื่องจุกจิกเกินไป แต่เป็นหนึ่งในหลายส่วนที่ทำงานร่วมกัน

น้ำมันที่ผสมเอทานอลในสัดส่วนต่างๆ ก็มีคุณสมบัติต่างกันไป ทั้งเรื่องการเผาไหม้และปริมาณที่หัวฉีดต้องจ่าย รถบางคันจูนมาให้รับได้ บางคันไม่ได้ตั้งค่าไว้สำหรับมัน ข้อนี้ไม่มีคำตอบกลางที่ใช้ได้กับทุกคัน ให้ถามร้านที่จูนให้ตรงๆ ว่ารถของเรารองรับแบบไหน

เมื่อต้องเติมนอกเส้นทางประจำ

ปัญหามักเกิดตอนออกต่างจังหวัด เช่น วันหยุดที่ขับออกนอกเมืองไปตามหาอาหารบ้านๆ รสมือชาวทุ่งย่านรังสิต แล้วต้องแวะเติมที่ปั๊มที่ไม่คุ้น หัวจ่ายอาจมีชนิดไม่ครบ หรือชื่อเรียกต่างจากที่เคยเห็น

ทางที่ปลอดภัยคือ

การคงชนิดน้ำมันไว้แบบเดิมยังช่วยอีกเรื่อง คือทำให้เจ้าของสังเกตอาการผิดปกติได้ง่าย เพราะถ้าเติมสลับไปมา จะแยกไม่ออกว่าอาการที่เกิดขึ้นมาจากน้ำมันหรือจากชิ้นส่วนอื่น

สัญญาณว่าน้ำมันในถังไม่เข้ากับค่าที่จูนไว้

อาการที่ควรจับตามีหลายแบบ ได้แก่ เสียงกริ๊กๆ คล้ายเม็ดกรวดกระทบโลหะตอนเร่งที่รอบต่ำหรือขึ้นเนิน รถรู้สึกอืดกว่าปกติทั้งที่ไม่ได้บรรทุกหนัก อัตราสิ้นเปลืองเปลี่ยนไปชัดเจน และไฟเตือนเครื่องยนต์โชว์ขึ้นมาหลังเติมน้ำมันไม่นาน

ถ้าเจออาการเหล่านี้หลังเปลี่ยนปั๊มหรือเปลี่ยนชนิดน้ำมัน ให้ลดการใช้งานหนักทันที แล้วนำรถเข้าร้านจูนให้อ่านค่าจากกล่อง ร้านจะดูได้ว่าระบบดึงไฟถอยบ่อยแค่ไหน การปล่อยให้น็อกต่อเนื่องเพราะคิดว่าเดี๋ยวก็หาย อาจจบด้วยค่าซ่อมเครื่องที่สูงกว่าค่าน้ำมันหลายเท่า นอกจากน้ำมันเชื้อเพลิงแล้ว เครื่องที่ทำงานหนักขึ้นก็ต้องดูแลเรื่องน้ำมันหล่อลื่นและรอบการเปลี่ยนให้เข้ากับการใช้งานไปพร้อมกันด้วย

วันที่ไปรับรถหลังจูน ขอให้ร้านบอกชัดๆ ว่าตั้งค่าไว้กับน้ำมันชนิดไหน และจดไว้ในมือถือหรือติดไว้ข้างฝาถัง จากนั้นเติมชนิดนั้นทุกครั้ง รถจะทำงานได้ตามที่ร้านทดสอบไว้ และเจ้าของก็ไม่ต้องเดาทุกครั้งที่จอดหน้าหัวจ่าย